W dniach 3–5 września 2026 roku w Ełku odbędzie się jubileuszowa, dziesiąta edycja Forum Otwartego Regionalizmu. Tegoroczne wydarzenie, organizowane pod hasłem „Naród i regiony – konkurencyjne opowieści?”, będzie poświęcone historii, pamięci oraz tożsamości regionalnej.
Przez trzy dni w Centrum Edukacji Muzealnej Muzeum Historycznego w Ełku spotkają się historycy, muzealnicy, badacze, publicyści i przedstawiciele świata kultury. W centrum dyskusji znajdą się między innymi pytania o to, jak opowiadać historię regionów, jakiej pamięci potrzebuje współczesna Polska oraz jaką rolę w jej kształtowaniu powinny odgrywać muzea.
W programie zaplanowano panele dyskusyjne z udziałem ekspertów, wystawę „FOR (2011–2026), czyli wartość debaty!”, a także spektakl „Vader. Wojna totalna” w wykonaniu Teatru im. Stefana Jaracza w Olsztynie.
Program X Forum Otwartego Regionalizmu
Czwartek, 3 września
O godz. 15.00 odbędzie się oficjalne otwarcie Forum z udziałem Rafała Żytyńca, dyrektora Muzeum Historycznego w Ełku, oraz Tomasza Andrukiewicza, prezydenta Ełku.
Następnie zaplanowano wernisaż wystawy „FOR (2011–2026), czyli wartość debaty! Wizualne interpretacje Roberta Tyski”.
O godz. 16.00 rozpocznie się panel „Naród i regiony. Konkurencyjne opowieści?” z udziałem Roberta Traby i Marcina Zaremby. Dyskusję poprowadzi Jakub Knyżewski.
Pierwszy dzień wydarzenia zakończy o godz. 19.00 spektakl „Vader. Wojna totalna” Teatru im. Stefana Jaracza w Olsztynie.
Piątek, 4 września
Drugi dzień rozpocznie się o godz. 10.00 panelem „Jakiego muzeum potrzebujemy w Polsce?”. W dyskusji udział wezmą Beata Nessel-Łukasik, Marcin Napiórkowski i Robert Traba. Moderatorem będzie Sławomir Majoch.
O godz. 12.00 rozpocznie się rozmowa „II wojna światowa: w centrum pamięci czy w centrum sporu?” z udziałem Marty Kurkowskiej-Budzan, Marcina Giełzaka i Agnieszki Haski. Dyskusję poprowadzi Jacek Lepiarz.
O godz. 14.30 uczestnicy porozmawiają o tym, „Jak opowiadać o regionach?”. Panelistami będą Eryk Krasucki, Barbara Klich-Kluczewska i Jacek Poniedziałek, a moderatorem Andrzej Brzeziecki.
Dzień zakończy o godz. 16.30 rozmowa „Żydzi (nie)obecni w polskiej pamięci” Dominiki Kozłowskiej z Grzegorzem Gaudenem.
Sobota, 5 września
O godz. 10.00 rozpocznie się panel „Niechciane dziedzictwo: ‘wygumkować’, oswoić czy przemilczeć?”. W dyskusji wezmą udział Wojciech Konończuk, Monika Stobiecka i Christhardt Henschel. Moderatorką będzie Małgorzata Bukiel.
O godz. 12.00 zaplanowano panel „Jak opowiada historię literatura?” z udziałem Małgorzaty Mikołajczak, Rafała Żytyńca i Bernadetty Darskiej. Rozmowę poprowadzi Violetta Szostak.
Ostatnim punktem Forum będzie rozpoczynająca się o godz. 14.30 dyskusja podsumowująca „Czy da się napisać historię Polski od tyłu?”. W panelu udział wezmą Maciej Górny, Rafał Stobiecki i Dobrochna Kałwa. Dyskusję poprowadzą Robert Traba i Jakub Knyżewski.
X Forum Otwartego Regionalizmu będzie okazją do spojrzenia na historię Polski także z perspektywy poszczególnych regionów i lokalnych doświadczeń. Organizatorzy chcą stworzyć przestrzeń do rozmowy o tym, w jaki sposób pamięć historyczna wpływa na współczesną tożsamość i jak zmienia się sposób opowiadania o przeszłości.
Źródło: Urząd Miasta w Ełku
